H ΕΕ έχει ανάγκη τον κινηματογράφο, περισσότερο απ’ ότι ο κινηματογράφος την ΕΕ.
Στρασβούργο, Τρίτη 24 Νοεμβρίου, λίγο πριν το μεσημέρι. Παρατηρούσα από τον 3ο όροφο την αχανή, σχεδόν άδεια αίθουσα της Ολομέλειας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και προσπαθούσα από περιέργεια – ή βίτσιο- να «ακολουθήσω» νοερά τους εναπομείναντες ευρωβουλευτές στη συζήτηση για το κείμενο της νέας Οδηγίας για την ασφαλιστική διαμεσολάβηση και τη διανομή ασφαλιστικών προϊόντων. Επιτέλους, τα ατέλειωτα δευτερόλεπτα κύλησαν κι έφτασε η μεγάλη ώρα για την 9η απονομή του Κινηματογραφικού Βραβείου LUX, δηλαδή στο διά ταύτα της δημοσιογραφικής μου αποστολής στην αλσατική πρωτεύουσα.
Ομολογώ ότι, όπως και τις προηγούμενες δύο φορές, παρακολούθησα με ξεχωριστό ενδιαφέρον την προσεγμένη και στοχευόμενη προλογική ομιλία του Προέδρου του σώματος Μάρτιν Σουλτς λίγο πριν προφέρει αγγλιστί «And the winner is…» και παραδώσει στην Τουρκάλα σκηνοθέτρια Ντενίζ Γκάμζε Έργκιουβεν το Βραβείο, σε μια αίθουσα που πλέον έχει γεμίσει αισθητά. Όχι επειδή ακούγεται εύηχα στ’ αυτιά μου η απαραίτητη καραμέλα της πολυμορφίας και της ευρωπαϊκής πραγμάτωσης, αλλά επειδή ο Πρόεδρος επισημαίνει το καθήκον και την ευθύνη του Ευρωκοινοβουλίου για θεσμική υποστήριξη προς την κλυδωνιζόμενη από προβλήματα ευρωπαϊκή κινηματογραφική παραγωγή και δηλώνει πιστός παραστάτης των δημιουργών.
Είναι μια καλή αφορμή ο συγκεκριμένος θεσμός για να ανοίξει εντός του πλέον δημοκρατικού, καθότι εκλεγμένου, νομοθετικού και ελεγκτικού οργάνου της Ευρωπαϊκής Ένωσης η ευαίσθητη συζήτηση ως προς τη σημασία του Πολιτισμού. Μια συζήτηση που αραιά και πού σφηνώνεται ανάμεσα σε νερόβραστες -αλλά απαραίτητες- νομικίστικες αγορεύσεις στις εργασίες της ολομέλειας.
Έχω την αίσθηση ότι με τα χρόνια το Βραβείο LUX βρίσκει σιγά- σιγά τον βηματισμό του στη συνείδηση της παγκόσμιας καλλιτεχνικής κοινότητας, όμως έχει μακρύ και δύσβατο δρόμο ακόμη να διανύσει. Ο θεσμός εξακολουθεί να εξαρτάται από την καλή διάθεση ελάχιστων νυν και πρώην ΜΕΚ, όπως η πρόεδρος της επιτροπής Πολιτισμού Σίλβια Κόστα ή και η προκάτοχός της, Ντόρις Πακ που δεν είναι πλέον ευρωβουλευτής αλλά εξακολουθεί τιμητικά και ουσιαστικά να διαδραματίζει συντονιστικό ρόλο στη διαδικασία. Ο υποτιτλισμός των τριών ταινιών στις 24 γλώσσες της ΕΕ είναι η ελάχιστη συνεισφορά του ΕΚ προς την ευρωπαϊκή κινηματογραφική βιομηχανία.
Εννιά χρόνια μετά, μπορούμε να χωνέψουμε την πραγματικότητα ότι τον τελικό λόγο τον έχουν οι ευρωβουλευτές, ότι αυτοί κάνουν την επιλογή μεταξύ των τριών φιναλίστ. Χωρίς την παραμικρή διάθεση απαξίωσης της νικήτριας ταινίας, της τουρκόφωνης «Mustang», είναι σαφές ότι η επιλογή επηρεάζεται από το πολιτικό κλίμα της εποχής, τις προτεραιότητες των πολιτικών ομάδων και την ισχύ κάθε χώρας στο Σώμα, σε συνάρτηση με τη θεματική και τις προεκτάσεις της ταινίας. Δεκτό.
Το μεγαλύτερο πρόβλημα όμως είναι ότι το ίδιο το Ευρωκοινοβούλιο απαξιώνει τον θεσμό με το να μην έχει πείσει τα μέλη του να συμμετέχουν ουσιαστικά στη διαδικασία. Ποιος ο λόγος να λέμε ότι το ευρωπαϊκό όργανο αποφασίζει όταν η πλειοψηφία των ΜΕΚ δεν έχει αφιερώσει λίγες ώρες για να δει τις τρεις ταινίες; Και προκαλώ λ.χ. ΚΑΙ ΤΟΥΣ ΕΞΙ έξι Κύπριους ευρωβουλευτές να διαψεύσουν ότι δεν τις έχουν παρακολουθήσει, ενώ δεν αποκλείεται κάποιοι να μη θεώρησαν καν σημαντικό να συμμετέχουν στην ψηφοφορία.
Ο Κώστας Γαβράς, ως φιλοξενούμενος φέτος στο σεμινάριο που διοργανώνεται στο πλαίσιο του Βραβείου LUX κλήθηκε να μιλήσει για την ανάγκη περαιτέρω ενσωμάτωσης του ευρωπαϊκού σινεμά στην εκπαίδευση, προκειμένου να αντιμετωπιστεί ο θυελλώδης άνεμος που έρχεται από την άλλη πλευρά του Ατλαντικού. Η τέχνη αυτή είναι ένας καθρέφτης έκφρασης της πολιτιστικής ταυτότητας για κάθε χώρα, λίαν αντιπροσωπευτική σε μια Ένωση συνεχώς εξελισσόμενη.
Η υποστήριξη του κινηματογράφου και γενικότερα του πολιτισμού πρέπει οπωσδήποτε να γίνει έμπρακτη, να ανέβει υψηλότερα στην ατζέντα των εργασιών των ευρωπαϊκών οργάνων και να πάψει να μοιάζει με εθιμοτυπική αναφορά και ευχάριστο διάλειμμα μεταξύ των συνεδριάσεων.
Στρασβούργο, Τρίτη 24 Νοεμβρίου, λίγο πριν το μεσημέρι. Παρατηρούσα από τον 3ο όροφο την αχανή, σχεδόν άδεια αίθουσα της Ολομέλειας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και προσπαθούσα από περιέργεια – ή βίτσιο- να «ακολουθήσω» νοερά τους εναπομείναντες ευρωβουλευτές στη συζήτηση για το κείμενο της νέας Οδηγίας για την ασφαλιστική διαμεσολάβηση και τη διανομή ασφαλιστικών προϊόντων. Επιτέλους, τα ατέλειωτα δευτερόλεπτα κύλησαν κι έφτασε η μεγάλη ώρα για την 9η απονομή του Κινηματογραφικού Βραβείου LUX, δηλαδή στο διά ταύτα της δημοσιογραφικής μου αποστολής στην αλσατική πρωτεύουσα.
Ομολογώ ότι, όπως και τις προηγούμενες δύο φορές, παρακολούθησα με ξεχωριστό ενδιαφέρον την προσεγμένη και στοχευόμενη προλογική ομιλία του Προέδρου του σώματος Μάρτιν Σουλτς λίγο πριν προφέρει αγγλιστί «And the winner is…» και παραδώσει στην Τουρκάλα σκηνοθέτρια Ντενίζ Γκάμζε Έργκιουβεν το Βραβείο, σε μια αίθουσα που πλέον έχει γεμίσει αισθητά. Όχι επειδή ακούγεται εύηχα στ’ αυτιά μου η απαραίτητη καραμέλα της πολυμορφίας και της ευρωπαϊκής πραγμάτωσης, αλλά επειδή ο Πρόεδρος επισημαίνει το καθήκον και την ευθύνη του Ευρωκοινοβουλίου για θεσμική υποστήριξη προς την κλυδωνιζόμενη από προβλήματα ευρωπαϊκή κινηματογραφική παραγωγή και δηλώνει πιστός παραστάτης των δημιουργών.
Είναι μια καλή αφορμή ο συγκεκριμένος θεσμός για να ανοίξει εντός του πλέον δημοκρατικού, καθότι εκλεγμένου, νομοθετικού και ελεγκτικού οργάνου της Ευρωπαϊκής Ένωσης η ευαίσθητη συζήτηση ως προς τη σημασία του Πολιτισμού. Μια συζήτηση που αραιά και πού σφηνώνεται ανάμεσα σε νερόβραστες -αλλά απαραίτητες- νομικίστικες αγορεύσεις στις εργασίες της ολομέλειας.
Έχω την αίσθηση ότι με τα χρόνια το Βραβείο LUX βρίσκει σιγά- σιγά τον βηματισμό του στη συνείδηση της παγκόσμιας καλλιτεχνικής κοινότητας, όμως έχει μακρύ και δύσβατο δρόμο ακόμη να διανύσει. Ο θεσμός εξακολουθεί να εξαρτάται από την καλή διάθεση ελάχιστων νυν και πρώην ΜΕΚ, όπως η πρόεδρος της επιτροπής Πολιτισμού Σίλβια Κόστα ή και η προκάτοχός της, Ντόρις Πακ που δεν είναι πλέον ευρωβουλευτής αλλά εξακολουθεί τιμητικά και ουσιαστικά να διαδραματίζει συντονιστικό ρόλο στη διαδικασία. Ο υποτιτλισμός των τριών ταινιών στις 24 γλώσσες της ΕΕ είναι η ελάχιστη συνεισφορά του ΕΚ προς την ευρωπαϊκή κινηματογραφική βιομηχανία.
Εννιά χρόνια μετά, μπορούμε να χωνέψουμε την πραγματικότητα ότι τον τελικό λόγο τον έχουν οι ευρωβουλευτές, ότι αυτοί κάνουν την επιλογή μεταξύ των τριών φιναλίστ. Χωρίς την παραμικρή διάθεση απαξίωσης της νικήτριας ταινίας, της τουρκόφωνης «Mustang», είναι σαφές ότι η επιλογή επηρεάζεται από το πολιτικό κλίμα της εποχής, τις προτεραιότητες των πολιτικών ομάδων και την ισχύ κάθε χώρας στο Σώμα, σε συνάρτηση με τη θεματική και τις προεκτάσεις της ταινίας. Δεκτό.
Το μεγαλύτερο πρόβλημα όμως είναι ότι το ίδιο το Ευρωκοινοβούλιο απαξιώνει τον θεσμό με το να μην έχει πείσει τα μέλη του να συμμετέχουν ουσιαστικά στη διαδικασία. Ποιος ο λόγος να λέμε ότι το ευρωπαϊκό όργανο αποφασίζει όταν η πλειοψηφία των ΜΕΚ δεν έχει αφιερώσει λίγες ώρες για να δει τις τρεις ταινίες; Και προκαλώ λ.χ. ΚΑΙ ΤΟΥΣ ΕΞΙ έξι Κύπριους ευρωβουλευτές να διαψεύσουν ότι δεν τις έχουν παρακολουθήσει, ενώ δεν αποκλείεται κάποιοι να μη θεώρησαν καν σημαντικό να συμμετέχουν στην ψηφοφορία.
Ο Κώστας Γαβράς, ως φιλοξενούμενος φέτος στο σεμινάριο που διοργανώνεται στο πλαίσιο του Βραβείου LUX κλήθηκε να μιλήσει για την ανάγκη περαιτέρω ενσωμάτωσης του ευρωπαϊκού σινεμά στην εκπαίδευση, προκειμένου να αντιμετωπιστεί ο θυελλώδης άνεμος που έρχεται από την άλλη πλευρά του Ατλαντικού. Η τέχνη αυτή είναι ένας καθρέφτης έκφρασης της πολιτιστικής ταυτότητας για κάθε χώρα, λίαν αντιπροσωπευτική σε μια Ένωση συνεχώς εξελισσόμενη.
Η υποστήριξη του κινηματογράφου και γενικότερα του πολιτισμού πρέπει οπωσδήποτε να γίνει έμπρακτη, να ανέβει υψηλότερα στην ατζέντα των εργασιών των ευρωπαϊκών οργάνων και να πάψει να μοιάζει με εθιμοτυπική αναφορά και ευχάριστο διάλειμμα μεταξύ των συνεδριάσεων.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου