Στην Κύπρο, το απόλυτο κριτήριο για τη σημασία που επιδεικνύουν οι εκάστοτε ανώτατοι άρχοντες είναι τα πρόσωπα που επιλέγουν για το Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού.
Λαμβάνοντας γνώση για όσα λέχθηκαν, αλλά και για το κλίμα που επικρατούσε κατά τη συνέντευξη Τύπου για το πρόγραμμα του Φεστιβάλ Αθηνών και Επιδαύρου, αισθάνθηκα ένα περίεργο συναίσθημα – κράμα φθόνου και προβληματισμού. Αναλογίστηκα πόσους αιώνες άραγε θα πρέπει να περιμένουμε για να δούμε μια καλλιτέχνιδα του διαμετρήματος της Σιλβί Γκιγιέμ να δηλώνει ότι αρχίζει από την Κύπρο την αποχαιρετιστήρια περιοδεία της.
Όμως δεν είναι μόνο το πρόγραμμα καθαυτό και η παρέλαση ονομάτων διακεκριμένων ξένων και Ελλήνων καλλιτεχνών που θα έπρεπε να μας προβληματίζει. Στην τελική, αν η επιθυμία καταντήσει ακατανίκητη, «τσιμπάμε» ένα αεροπλάνο και πεταγόμαστε μέχρι την Αθήνα να δούμε μια παράσταση και να ξεχαρμανιάσουμε.
Είναι, όμως, και η αίσθηση ότι το Φεστιβάλ αυτό βρίσκεται σε καλά χέρια, ότι εξελίσσεται διαρκώς και χαίρει εκτίμησης σε τοπικό και διεθνές επίπεδο. Όχι, η Ελλάδα δεν είναι χώρα-πρότυπο σε σχέση με τη διαχείριση των πολιτιστικών θεμάτων. Το Αθηναϊκό Φεστιβάλ ωστόσο θα μπορούσε να γίνει, τηρουμένων πάντα των αναλογιών, ένας μπούσουλας για όσους κρατούν τα ηνία του πολιτισμού στην Κύπρο σε επίπεδο νοοτροπίας και επιτευγμάτων.
Ο καλλιτεχνικός διευθυντής Γιώργος Λούκος συμπληρώνει φέτος 10 χρόνια στο τιμόνι του Φεστιβάλ και κατά γενική ομολογία είναι ο άνθρωπος που έχει βάλει την υπογραφή του σε μια «απογείωση» της διοργάνωσης σε όλα τα επίπεδα. Όσο κι αν δυσαρεστεί πολλούς στο νησί το γεγονός ότι η απελευθερωτική εποχή Λούκου έχει συνδεθεί με απώλεια «κεκτημένων» του ΘΟΚ στην Επίδαυρο, αποτελεί μια πραγματικότητα ότι ο εδώ και 30 χρόνια Διευθυντής Χορού στην Όπερα της Λυών αποτελεί μια προσωπικότητα διεθνούς κύρους που έχει «κουμπώσει» με το Φεστιβάλ Αθηνών, έχοντας βάλει τη σφραγίδα του στη σύγχρονη πολιτιστική ζωή της Ελλάδας.
Η εξωστρέφεια και η επαφή με το διεθνές περιβάλλον συνδέεται άμεσα με την αξιοποίηση και της εγχώριας δημιουργίας, αλλά και την ανάπτυξη του καλλιτεχνικού αισθητηρίου του κοινού.
Το πάνελ στο κατάμεστο αμφιθέατρο του Μουσείου Μπενάκη πριν από λίγες μέρες εξέπεμπε «χημεία» και αποφασιστικότητα για συνέχιση και περαιτέρω εξέλιξη αυτής της προσπάθειας. Ο νέος πολιτικός προϊστάμενος του χαρτοφυλακίου του Πολιτισμού Νίκος Ξυδάκης -αν και αναπληρωτής- είναι ένας άνθρωπος που γνωρίζει από πρώτο χέρι όσο ελάχιστοι τις πραγματικότητες του πολιτισμού στην Ελλάδα και ξεχωρίζει σαν τη μύγα μες στο γάλα σε σχέση με τους προκατόχους του. Γνωρίζει τους καλλιτέχνες με τα μικρά τους ονόματα, τις νέες τάσεις σε όλους τους τομείς της τέχνης και -το κυριότερο- έχει επίγνωση των μεγάλων ελλείψεων και των κυριότερων προβλημάτων που αντιμετωπίζει σήμερα ο τομέας.
Δεν μπορώ να πω ότι ενθουσιάστηκα ακούγοντας τις προγραμματικές του δηλώσεις και ξαφνιάστηκα ακούγοντάς τον να χρησιμοποιεί ξύλινη γλώσσα. Αισθάνθηκα, όμως, ότι πίσω από τις λέξεις κρυβόταν ένα ξεκάθαρο και ρεαλιστικό όραμα, μια σιγουριά για τους βασικούς άξονες που πρέπει να κινηθεί, δεδομένης και της τόσο δύσκολης οικονομικής συγκυρίας.
Δυστυχώς, εδώ στην Κύπρο το απόλυτο κριτήριο για τη σημασία που επιδεικνύουν οι εκάστοτε ανώτατοι άρχοντες είναι τα πρόσωπα που επιλέγουν για το Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού. Είναι λες και βασικό «προσόν» και κριτήριο επιλογής όλων των εκάστοτε υπουργών Παιδείας και Πολιτισμού αποτελεί η πλήρης άγνοια σε σχέση με τον πολιτισμό, ο οποίος ασφυκτιεί κάτω από ένα σφιχτό πλέγμα προχειρότητας, εγκατάλειψης, ματαιοδοξίας, ανευθυνότητας και άφρονος πολιτικής.
Από την άλλη, το «πονεμένο» Φεστιβάλ Κύπρια προσπαθεί απελπισμένα τα τελευταία χρόνια να σπάσει το σκληρό τσόφλι της ανοργανωσιάς και της ασφυκτικής γραφειοκρατίας, με τον προϋπολογισμό κάθε χρόνο να κατρακυλάει σε ποσά-ντροπή για κρατικό φεστιβάλ. Το χειρότερο, όμως, είναι ότι δυσκολεύεται να βρει μια σταθερή ταυτότητα ώστε να καταστεί πειστικό και ωφέλιμο προς το κοινό του, να πείσει ότι συντελεί τον σκοπό του. Για τον λόγο αυτό είναι καταδικασμένο να ασφυκτιεί μέσα στο καβούκι του κι όλοι εμείς που από βίτσιο επιμένουμε να ασχολούμαστε με τον πολιτισμό, είμαστε καταδικασμένοι να βράζουμε στο ζουμί μας.
Εικαστικό του φετινού Φεστιβάλ Αθηνών.
Όμως δεν είναι μόνο το πρόγραμμα καθαυτό και η παρέλαση ονομάτων διακεκριμένων ξένων και Ελλήνων καλλιτεχνών που θα έπρεπε να μας προβληματίζει. Στην τελική, αν η επιθυμία καταντήσει ακατανίκητη, «τσιμπάμε» ένα αεροπλάνο και πεταγόμαστε μέχρι την Αθήνα να δούμε μια παράσταση και να ξεχαρμανιάσουμε.
Είναι, όμως, και η αίσθηση ότι το Φεστιβάλ αυτό βρίσκεται σε καλά χέρια, ότι εξελίσσεται διαρκώς και χαίρει εκτίμησης σε τοπικό και διεθνές επίπεδο. Όχι, η Ελλάδα δεν είναι χώρα-πρότυπο σε σχέση με τη διαχείριση των πολιτιστικών θεμάτων. Το Αθηναϊκό Φεστιβάλ ωστόσο θα μπορούσε να γίνει, τηρουμένων πάντα των αναλογιών, ένας μπούσουλας για όσους κρατούν τα ηνία του πολιτισμού στην Κύπρο σε επίπεδο νοοτροπίας και επιτευγμάτων.
Ο καλλιτεχνικός διευθυντής Γιώργος Λούκος συμπληρώνει φέτος 10 χρόνια στο τιμόνι του Φεστιβάλ και κατά γενική ομολογία είναι ο άνθρωπος που έχει βάλει την υπογραφή του σε μια «απογείωση» της διοργάνωσης σε όλα τα επίπεδα. Όσο κι αν δυσαρεστεί πολλούς στο νησί το γεγονός ότι η απελευθερωτική εποχή Λούκου έχει συνδεθεί με απώλεια «κεκτημένων» του ΘΟΚ στην Επίδαυρο, αποτελεί μια πραγματικότητα ότι ο εδώ και 30 χρόνια Διευθυντής Χορού στην Όπερα της Λυών αποτελεί μια προσωπικότητα διεθνούς κύρους που έχει «κουμπώσει» με το Φεστιβάλ Αθηνών, έχοντας βάλει τη σφραγίδα του στη σύγχρονη πολιτιστική ζωή της Ελλάδας.
Η εξωστρέφεια και η επαφή με το διεθνές περιβάλλον συνδέεται άμεσα με την αξιοποίηση και της εγχώριας δημιουργίας, αλλά και την ανάπτυξη του καλλιτεχνικού αισθητηρίου του κοινού.
Το πάνελ στο κατάμεστο αμφιθέατρο του Μουσείου Μπενάκη πριν από λίγες μέρες εξέπεμπε «χημεία» και αποφασιστικότητα για συνέχιση και περαιτέρω εξέλιξη αυτής της προσπάθειας. Ο νέος πολιτικός προϊστάμενος του χαρτοφυλακίου του Πολιτισμού Νίκος Ξυδάκης -αν και αναπληρωτής- είναι ένας άνθρωπος που γνωρίζει από πρώτο χέρι όσο ελάχιστοι τις πραγματικότητες του πολιτισμού στην Ελλάδα και ξεχωρίζει σαν τη μύγα μες στο γάλα σε σχέση με τους προκατόχους του. Γνωρίζει τους καλλιτέχνες με τα μικρά τους ονόματα, τις νέες τάσεις σε όλους τους τομείς της τέχνης και -το κυριότερο- έχει επίγνωση των μεγάλων ελλείψεων και των κυριότερων προβλημάτων που αντιμετωπίζει σήμερα ο τομέας.
Δεν μπορώ να πω ότι ενθουσιάστηκα ακούγοντας τις προγραμματικές του δηλώσεις και ξαφνιάστηκα ακούγοντάς τον να χρησιμοποιεί ξύλινη γλώσσα. Αισθάνθηκα, όμως, ότι πίσω από τις λέξεις κρυβόταν ένα ξεκάθαρο και ρεαλιστικό όραμα, μια σιγουριά για τους βασικούς άξονες που πρέπει να κινηθεί, δεδομένης και της τόσο δύσκολης οικονομικής συγκυρίας.
Δυστυχώς, εδώ στην Κύπρο το απόλυτο κριτήριο για τη σημασία που επιδεικνύουν οι εκάστοτε ανώτατοι άρχοντες είναι τα πρόσωπα που επιλέγουν για το Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού. Είναι λες και βασικό «προσόν» και κριτήριο επιλογής όλων των εκάστοτε υπουργών Παιδείας και Πολιτισμού αποτελεί η πλήρης άγνοια σε σχέση με τον πολιτισμό, ο οποίος ασφυκτιεί κάτω από ένα σφιχτό πλέγμα προχειρότητας, εγκατάλειψης, ματαιοδοξίας, ανευθυνότητας και άφρονος πολιτικής.
Από την άλλη, το «πονεμένο» Φεστιβάλ Κύπρια προσπαθεί απελπισμένα τα τελευταία χρόνια να σπάσει το σκληρό τσόφλι της ανοργανωσιάς και της ασφυκτικής γραφειοκρατίας, με τον προϋπολογισμό κάθε χρόνο να κατρακυλάει σε ποσά-ντροπή για κρατικό φεστιβάλ. Το χειρότερο, όμως, είναι ότι δυσκολεύεται να βρει μια σταθερή ταυτότητα ώστε να καταστεί πειστικό και ωφέλιμο προς το κοινό του, να πείσει ότι συντελεί τον σκοπό του. Για τον λόγο αυτό είναι καταδικασμένο να ασφυκτιεί μέσα στο καβούκι του κι όλοι εμείς που από βίτσιο επιμένουμε να ασχολούμαστε με τον πολιτισμό, είμαστε καταδικασμένοι να βράζουμε στο ζουμί μας.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου